Teatr "Bagatela"

im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego w Krakowie

Historia Teatru Bagatela zaczyna się w roku 1918, kiedy to Marian Dąbrowski zapragnął założyć na rogu ulic Krupniczej i Karmelickiej teatr rozrywkowy wzorowany na najlepszych paryskich teatrach. Nazwę teatru wymyślił Tadeusz Boy-Żeleński, który miał powiedzieć: „Znaleźć dobrą nazwę dla teatru ... - bagatela ...”. Co z radością przyjął Dąbrowski.

Premierowy spektakl miał miejsce 25 października 1919 roku i odbył się w atmosferze skandalu. Pierwszą wystawiona sztuką była bowiem „Kobieta bez skazy” Gabrieli Zapolskiej, do niedawna zakazana przez cenzurę. Teatr w tej postaci działał przez kilka lat, wystawiając zarówno polskie jak i zachodnie komedie i farsy, które miały bawić publiczność. Nadeszły jednak dla Teatru Bagatela gorsze lata. Z jego finansowania wycofał się Marian Dąbrowski, a w 1928 roku budynek teatru strawił pożar.

Budynek odbudowano, jednak nie odzyskał już swojego pierwotnego kształtu. Zamiast teatru zlokalizowano tutaj kino „Scala” funkcjonujące z powodzeniem w latach 30-tych i 40-tych XX wieku. Po wojnie Maria Biliżanka powołała do życia teatr dla dzieci „Wesoła Gromadka”. W sezonie 1948/49 przekształcono go w Państwowy Teatr Młodego Widza. Rok 1957 to kolejna zmiana nazwy – tym razem na Teatr Rozmaitości, a także repertuaru, do którego wprowadzono sztuki dla widzów dorosłych.

Pod koniec 1972 roku ogłoszono konkurs na nową nazwę dla teatru na rogu ulic Karmelickiej i Krupniczej, w wyniku którego teatr powrócił do swej pierwszej nazwy, a patronat objął jej twórca. Od 1973 roku w Krakowie funkcjonuje więc Teatr Bagatela im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego. Od tego czasu zmieniali się dyrektorzy teatru oraz ich sposób patrzenia na to, jaką powinien on spełniać funkcję w społeczeństwie. Wystawiane były więc utwory klasyczne oraz współczesne, poruszające tematykę polityczną i aktualne problemy oraz sztuki przeznaczone dla najmłodszej widowni. Teatr funkcjonuje odnosząc zarówno spektakularne sukcesy i zyskując przychylność krytyków, jak i notując na swoim koncie nieudane premiery, które schodzą z afisza po zaledwie kilku wystawieniach.

W sezonie 1993/1994 do repertuaru Teatru Bagatela włączono farsę Raya Cooney'a „Mayday” w reżyserii Wojciecha Pokory. Spektakl odniósł niebywały sukces i zdobył pozytywne opinie krytyków. Teatr wkroczył tym spektaklem na nową drogę artystyczną. Lata 90-te XX wieku to jednak okres narastających w teatrze konfliktów, problemów finansowych i krytycznych recenzji. Sytuacja zmienia się w roku 1997, kiedy dyrektorem teatru został Krzysztof Orzechowski. Dwa sezony pod jego kierownictwem przyniosły wiele udanych premier.

Od 1999 roku dyrektorem Teatru Bagatela jest Henryk Jacek Schoen. Od początku swojego kierownictwa prezentuje na deskach Bagateli lekki, farsowy i klasyczny repertuar. Nie zwlekał też z rozpoczęciem remontu gmachu teatru. Teatr Bagatela rozkwita i zyskuje wierną publiczność, a frekwencja na spektaklach rośnie.

See also

• Teatr "Bagatela" - Scena na ul. Sarego

  

  In the building at the Sarego 7 street at one time a Masonic lodge, a Casino of WP Officers of the Jewish faith and a Cricoteki magazine were located.